amerika gazete haberleri haberler
Donanım

YÜKSEK SICAKLIKTA SÜPERİLETKEN MALZEME ÇALIŞMALARI

Chicago Üniversitesi’ne bağlı ulusal bir laboratuvarda (Argonne Laboratory) bilim insanlarının yüksek sıcaklıkta elde ettiği süperiletken bir malzemeye değinilmekte ve bunun şu ana kadarki en yüksek sıcaklıkta elde edilmiş süperiletken malzeme olduğuna vurgu yapılmaktadır. Ayrıca haberde, farklı türden süperiletken malzemelerin elde edilmesine yönelik yapılan teorik çalışmalara değinilmektedir. Yüksek sıcaklıkta süperiletkenlerde; ilk olarak sıvı azottan (-196˚C) süperiletkenliğin elde edilmesi, bilim insanlarını süperiletken malzemeler üzerinde araştırma yapmaya yönlendirmişti. 1986 yılında LaBaCuO malzemesi keşfedilmişti. Bunun devamında, La ile Yttrium’un yer değiştirmesi sonucunda YBa2C3uO7-x sistemi elde edilmişti. Sonrasında, sırasıyla daha yüksek sıcaklıklarda süperiletkenlik özelliği gösteren; BiSrCaCuO, TlBaCaCuO, HgBaCaCuO malzemeleri keşfedilmişti.

Genellikle perovskit yapısındaki süperiletkenlerin bu özellikleri, bu malzemelerin teknolojik alanda kullanımını gündemde tutmaktadır. Yakın zamanda, haberde değinildiği üzere, Argonne Ulusal Laboratuvarı bilim insanları -23˚C ’de süperiletkenlik gösteren malzeme keşfetmişlerdir. Bu süperiletkenin çok yüksek basınç altında elde edilmesine rağmen; bu durum, süperiletkenliğin oda sıcaklığında elde edilmesi hedefine yaklaşılması nedeniyle büyük bir adım olarak değerlendirilmiştir. Bilim insanlarının belirttiği nihai hedef, elde edilen süperiletken malzemeyi ileri teknolojilerde kullanmaktır. İletkenlik özellikleri açısından iyi olan malzemeler; elektrik akımına karşı sıfır direnç gösterirler ve manyetik alanların müdahalesine izin vermezler.

Bu açıdan süperiletkenlerin; elektrik kablolarında, çok hızlı süper bilgisayarlarda ve manyetik kaldırmalı trenlerde kullanılabileceği düşünülmektedir. Fakat süperiletken malzemelerin bu özelliğini gösterebileceği sıfırın altındaki derecelerde tutulabilmesi çok maliyetli olmaktadır. Bu durum süperiletkenlerin uygulanabilmesini sınırlandırmaktadır. Yakın zamandaki teorik çalışmalar yeni bir süperiletken hidrat malzemesini ortaya çıkarmıştır. Bu malzemenin daha yüksek sıcaklıkta süperiletkenliğin oluşumuna zemin hazırlayabileceği düşünülmektedir. Bununla ilgili olarak, Almanya’daki Max Planck Enstitüsü araştırmacıları ve Chicago Üniversitesi araştırmacıları Lantan Süperhidrat olarak adlandırılan bu malzemeyi elde etmek üzerine birlikte çalışmaktadırlar. Ekip; malzemenin yapısını ve birleşiğini belirleme ile süperiletkenlik testlerini beraber gerçekleştirmektedir. Çalışmadaki önemli bir detay, ilgili malzeme için 150 ile 170 gigapascal arasında değişen yüksek basınç gerektirmesidir. Bu basınç ile şu ana kadar ki en yüksek sıcaklıkta süperiletkenliğin oluşması beklenmektedir. Ekip daha uygun koşullarda süperiletkenliği sağlayacak yeni malzemeleri keşfetmek için çalışmalarına devam etmektedir.

İlgili Makaleler

Başa dön tuşu
İstanbul evden eve nakliyat izmir dijital ajans dijital pazarlama